TARSİM Tarım Sigortası Rehberi: Havuz, Destek, Hasar Süreci
5363 sayılı kanun kapsamında TARSİM havuz sistemi. %50-67 devlet prim desteği. Bitkisel, hayvan, sera, su ürünleri ürünleri.
- ✓TARSİM (Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi), 2005'te kurulan özel amaçlı kamu-özel ortaklığıdır. 7 sigorta şirketi ortak havuzda tarım risklerini paylaşır.
- ✓Devlet primde %50-67 sübvansiyon verir — çiftçi sadece %33-50 öder. Prim desteği başvuru tarihi bazında hesaplanır.
- ✓Ürünler: Bitkisel (dolu, don, fırtına, sel, yangın), Hayvansal (hayvan hayatı, arı), Sera, Su ürünleri, Kümes Hayvanları.
- ✓Hasar süreci: ihbar → TARSİM Eksperi atama → saha gözlemi → rapor → ödeme. TARSİM Eksperleri özel sertifika sahibi.
- ✓Zorunlu sigorta değildir ama bazı tarım destekleri için önşart. Devlet destekli ürünlerde teminat tavanı yıllık Tarım Bakanlığı tebliği ile belirlenir.
Türkiye tarımında dolu yağdı, bir bağın %70'i zarar gördü. Normal sigorta poliçesi mi? Hayır — TARSİM devreye giriyor. 2005'ten bu yana Türk çiftçisinin risk yönetiminde tek çatı. Bu yazıda sistemin işleyişini, kapsamını ve eksperlik sürecini açıklıyoruz.
TARSİM Nedir?
TARSİM (Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi A.Ş.), 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu ile 2005'te kurulan özel amaçlı bir şirkettir. Yedi özel sigorta şirketi ortak havuz oluşturur; tarım risklerini tek çatıda toplayıp paylaşırlar:
- Axa Sigorta
- Allianz Sigorta
- Anadolu Sigorta
- Güneş Sigorta
- HDI Sigorta
- Sompo Sigorta
- Türkiye Sigorta
Çiftçi herhangi bir şirkete poliçe yaptırabilir; hasar halinde TARSİM devreye girer ve havuzdan ödeme yapılır.
Devlet Prim Desteği
TARSİM sisteminin belkemiği devlet prim desteğidir. Tarım Bakanlığı primin %50-67'sini karşılar — çiftçi sadece kalan kısmı öder. 2026 tebliğine göre tipik oranlar:
| Ürün Grubu | Devlet Desteği | Çiftçi Payı |
|---|---|---|
| Bitkisel ürün (dolu ana tehlike) | %50 | %50 |
| Bitkisel ürün (don paketi) | %67 | %33 |
| Hayvan Hayatı (Büyükbaş) | %50 | %50 |
| Küçükbaş ve Arı | %60 | %40 |
| Sera | %50 | %50 |
| Su Ürünleri | %50 | %50 |
TARSİM Ürünleri — 7 Ana Kategori
1. Bitkisel Ürün Sigortası
En yaygın. Standart paket "dolu" için; ek paketler ile don, fırtına, sel, yangın, heyelan dahil edilebilir. Meyve, sebze, tahıl, bağ-bahçe, endüstri bitkileri kapsamdadır.
2. Hayvan Hayatı Sigortası
Büyükbaş (sığır, manda), küçükbaş (koyun, keçi), arı kovanları. Teminat: hastalık, kaza, doğal afet sonucu ölüm veya mecburi kesim.
3. Kümes Hayvanı Sigortası
Tavuk, hindi, bıldırcın yetiştiriciliği. Salgın hastalık (özellikle avian influenza) ve elektrik kesintisi ana rizikodur.
4. Sera Sigortası
Sera yapısı + içindeki ürün birlikte sigortalanır. Dolu, fırtına, kar ağırlığı, yangın kapsam. Akdeniz ve Ege bölgesi çiftçileri için kritik.
5. Su Ürünleri Sigortası
Alabalık, levrek, çipura çiftlikleri. Hastalık, yırtıcı saldırı, ağ kopması, kirlilik kapsam.
6. Tarla Ürünleri Gelir Koruma
Yeni ürün — 2023 sonrası aktif. Sadece hasar değil, piyasa fiyat düşüşünü de kapsar. Buğday, arpa gibi tahıllarda sınırlı uygulama.
7. Devlet Destekli Genel Paket
Küçük çiftçiler için basitleştirilmiş kapsamlı paket. Tek poliçe altında bitkisel + hayvansal temel teminat.
Hasar Süreci
- İhbar: Hasardan sonra 3 iş günü içinde TARSİM\'e bildirim (online portal, acenta, 444 ÇİÇEK).
- Eksper ataması: TARSİM kendi listesinden sertifikalı eksper atar.
- Saha gözlemi: Eksper araziye gider, ürün durumunu belirler.
- Hasar yüzdesi tespiti: Ürünün ne oranda zarar gördüğü — hasarlı alan ve hasar şiddeti.
- Rapor düzenleme: Standardize TARSİM formu kullanılır.
- Tazminat hesabı: Sigorta bedeli × hasar yüzdesi × muafiyet düşümü.
- Ödeme: 15-30 gün içinde çiftçinin banka hesabına.
Tipik Hasar Hesabı
Net Tazminat = Brüt Hasar × (1 − Muafiyet)
Örnek:
Sigorta Bedeli: 100.000 TL (üzüm bağı)
Hasar Yüzdesi: %45 (dolu sonrası eksper tespiti)
Muafiyet: %33 (dolu standart)
Brüt Hasar: 100.000 × 0,45 = 45.000 TL
Net Tazminat: 45.000 × (1 − 0,33) = 30.150 TL
TARSİM Eksperliği
TARSİM için eksperlik yapmak özel bir sertifikasyon gerektirir:
- Ziraat Mühendisi, Veteriner Hekim, Su Ürünleri Mühendisi diplomaları
- TARSİM düzenlediği eğitim programı (bitkisel / hayvansal ayrı sertifika)
- Alan tecrübesi (stajyer dönem)
- Yıllık güncelleme eğitimleri
- Sigorta Eksperleri Yönetmeliğine tabidir — SEDDK kaydı
Klasik sigorta eksperliği ile farklı bir uzmanlık dalıdır. Eksper olma rehberimiz genel şartları içerir.
Hasar Tespitinde Pratik Yöntemler
- Örnekleme: Büyük arazilerde 5-10 tesadüfî nokta seçilir.
- Dane sayımı: Tahıl hasarında başaktaki dane kayıp oranı.
- Meyve sayımı: Meyve ağaçlarında hasarlı/toplam meyve oranı.
- Uzaktan algılama: Uydu görüntüsü, drone fotoğrafı — modern yöntem.
- Verim karşılaştırma: Önceki yıl verileriyle karşılaştırma.
Sık Sorulan Sorular
TARSİM zorunlu mu?+
Poliçe yaptıran çiftçi her hasarı ödeme alır mı?+
Hasar ihbarını geciktirirsem ne olur?+
Eksperin hasar yüzdesine itiraz edebilir miyim?+
Kaynaklar
- TARSİM — Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi
- 5363 Sayılı Tarım Sigortaları Kanunu
- Tarım ve Orman Bakanlığı — Prim Destek Tebliği
İlgili yazılar: Eksper olma süreci, Ücret tarifesi.
Mevzuat değişiklikleri, yeni hesaplama araçları ve hasar dosyalarından pratik notlar — haftada bir, sadece değerli olduğunda.
İstediğiniz zaman tek tıkla abonelikten çıkabilirsiniz. E-posta adresiniz üçüncü taraflarla paylaşılmaz.
İlgili Yazılar
Tüm Blog →Bilgiyi pratiğe dönüştürün
Bu yazıdaki hesaplamaları ve mevzuat bilgisini tek platformda — belgeleri yükleyin, AI raporunuzu 5 dakikada hazırlasın.