Risk Ne Zaman Alıcıya Geçer?
DPU'da risk, mal belirlenen varış yerinde boşaltılıp alıcının emrine hazır bırakıldığı anda alıcıya geçer. DPU, Incoterms kuralları arasında satıcının boşaltmadan sorumlu olduğu TEK terimdir. Incoterms 2020 ile DAT'ın yerine getirildi ve terminal dışındaki varış yerlerini de kapsayacak şekilde genişletildi.
Sigorta Yükümlülüğü
DPU'da sigorta yükümlülüğü zorunlu değildir, ancak risk ve boşaltma dahil tüm süreç satıcıda olduğu için pratikte satıcı kendi çıkarı için sigortalı taşıma tercih eder. Alıcı, teslim sonrası kendi taşımasını kapsayacak şekilde ayrı bir poliçe alabilir.
Tarafların Yükümlülükleri
Satıcı
- Malı varış yerine taşımak
- Varış yerinde boşaltma işlemini yapmak
- İhracat gümrük işlemlerini yapmak
- Boşaltmaya kadar tüm risk ve masrafları üstlenmek
- Taşıma belgelerini ve boşaltma raporunu alıcıya vermek
Alıcı
- Teslim yerinden sonra tüm taşıma ve masrafları üstlenmek
- İthalat gümrük işlemlerini yapmak ve vergileri ödemek
- Boşaltma sonrası dahili taşıma ve depolama
Pratik Örnek
DPU Istanbul → Berlin Terminal Senaryosu
Türk inşaat makinası üreticisi, Alman alıcıya DPU Berlin Terminali koşulu ile iş makinası satar. Satıcı, makinayı Berlin'deki anlaşılan terminale taşır ve vinçle dikkatli biçimde boşaltır. Boşaltma tamamlanıp makina alıcının kullanımına bırakıldığı anda risk alıcıya geçer. Boşaltma sırasında vincin kayması nedeniyle oluşan hasar satıcıya aittir.
Incoterms 2020 Değişiklikleri
Incoterms 2020'de DAT (Delivered at Terminal) kaldırıldı ve yerine DPU getirildi. Fark: DAT sadece terminalde teslim yaparken, DPU herhangi bir yerde (terminal, depo, şantiye, liman) boşaltmalı teslim yapılabilir. Bu, satıcıya daha fazla esneklik sağlar.
Sık Yapılan Hatalar
⚠️DPU ile DAP'ın karıştırılması
DAP'ta satıcı boşaltma YAPMAZ; DPU'da yapar. Bu çok önemli bir farktır ve boşaltma hasarlarında tartışma yaratır. Sözleşmede doğru terimi seçmek şart.
⚠️DPU'da ithalat gümrüğünün satıcıya yüklenmesi
DPU'da ithalat gümrüğü alıcının sorumluluğundadır. Sadece DDP'de satıcı ithalat gümrüğünü yapar. DPU alıcısı, ithalat sürecinin kendisinde olduğunu bilmelidir.
Eksperler İçin Pratik Not
DPU, ağır ve özel ekipman ihracatında (makina, vinç, otomotiv, santral parçaları) ideal terimdir çünkü satıcı boşaltmayı kontrol eder ve hasarı minimize eder. Eksper dosyalarında boşaltma öncesi ve sonrası ayrımı kritiktir; boşaltma tamamlandığı an (imzalı teslim tutanağı) risk transfer noktasıdır.
Sık Sorulan Sorular
DPU ile DAT arasındaki fark nedir?+
DAT (Delivered at Terminal) Incoterms 2010'da vardı ve sadece terminalde teslim edilebiliyordu. Incoterms 2020'de DAT kaldırıldı ve DPU getirildi — DPU herhangi bir yerde (terminal, depo, şantiye) boşaltmalı teslim yapılabilir. DPU daha geniş kapsamlıdır.
DPU'da satıcı boşaltma ekipmanı temin etmek zorunda mı?+
Evet. DPU kuralı, satıcının boşaltma için gerekli ekipmanı (vinç, forklift, operator) organize etmesini gerektirir. Özellikle ağır kargoda bu önemli bir maliyet ve lojistik yüküdür; fiyata yansıtılmalıdır.
DPU hangi taşımacılık için ideal?+
Ağır, büyük ve özel boşaltma gerektiren kargolar için idealdir: iş makinası, santral parçaları, şantiye ekipmanı, otomotiv. Konteyner ve genel kargoda DAP genelde yeterlidir; DPU maliyeti artırır.
İlgili Kaynaklar
Daha fazla bilgi için Incoterm 2020 sigorta sorumluluğu yazımıza ve interaktif Incoterm hesaplayıcımıza bakabilirsiniz. Taşıyıcı sorumluluk limitleri için CMR 8,33 SDR limiti ve hasar ihbar süreleri için CMR ihbar süreleri yazılarımız.
Dosya Takibini Sisteme Bırak — Sen Sadece Karar Ver
DPU dahil 11 Incoterm\'de sigortalının doğru tespiti, risk devir noktasının analizi ve raporun hazırlanması — Ekspertio belgelerden otomatik çıkarır. Siz onaylayıp imzalarsınız. 3 rapor ücretsiz — kart gerekmez.